Գույքի գնահատումը որոշակի ամսաթվի և նպատակի համար կազմված արժեքի վերաբերյալ մասնագիտական կարծիք է։ Հաշվետվությունը կարող է անհրաժեշտ լինել առուվաճառքի, վարկավորման, ապահովագրության, հաշվառման, ժառանգության հետ կապված պլանավորման, վեճի կամ գործարար որոշման համար։ Առաջադրանքի բովանդակությունը կախված է նրանից, թե ով և ինչ նպատակով է օգտագործելու արդյունքը։
Turn.am-ում ներկայացված են Երևանում գործող անկախ գնահատողների հայտարարությունները։ Կարող եք համեմատել ծառայությունների մասին տեղեկությունները և անմիջապես կապվել մասնագետների հետ։ Turn.am-ը չի զննում գույքը, չի որոշում դրա արժեքը և չի հաստատում հաշվետվությունները։
Գնահատողին հայտնեք՝ ով է պահանջել փաստաթուղթը և ինչ որոշման համար է այն օգտագործվելու։ Բանկը, ապահովագրական ընկերությունը, հաշվապահը, գործարար գործընկերը կամ իրավական հարցերով ներկայացուցիչը կարող են ունենալ գնահատողի, հաշվետվության ձևաչափի, ամսաթվի և փաստաթղթերի վերաբերյալ առանձին պահանջներ։ Պատվիրելուց առաջ ճշտեք նախատեսված ստացողից, թե ինչպիսի հաշվետվություն կընդունի․ մեկ նպատակի համար կազմված փաստաթուղթը միշտ չէ, որ կիրառելի է մեկ այլ դեպքում։
Անշարժ գույքի գործակալի կարծիքը, հայտարարության գինը, կադաստրային ցուցանիշը և անկախ գնահատման հաշվետվությունը տարբեր արդյունքներ են։ Եթե միայն վաճառքի գնի շուրջ կողմնորոշում է պետք, ասեք այդ մասին։ Եթե հաշվետվությունը ներկայացվելու է երրորդ կողմի, նշեք ստացողին հենց սկզբից։
Գնահատման առարկա կարող են լինել բնակարանը, տունը, հողամասը, գրասենյակային, առևտրային կամ արտադրական տարածքը, ինչպես նաև մեքենան, սարքավորումը, տեխնիկան և այլ գույք։ Յուրաքանչյուր տեսակի համար անհրաժեշտ են տարբեր տվյալներ ու շուկայական տեղեկություններ։ Անշարժ գույքի դեպքում ճշտեք՝ գնահատվում է ամբողջ օբյեկտը, թե որոշակի իրավունք։ Եկամուտ ապահովող տարածքի համար կարող են նշանակություն ունենալ զբաղվածությունն ու վարձակալության պայմանները։
Եթե պատվերը ներառում է մի քանի օբյեկտ, տրամադրեք ամբողջական ցանկ և նշեք՝ անհրաժեշտ են առանձին արժեքներ, թե մեկ ընդհանուր եզրակացություն։ Դա կօգնի ճիշտ սահմանել աշխատանքի ծավալն ու առաջարկը։
Գնահատողից խնդրեք հենց ձեր առաջադրանքին համապատասխան փաստաթղթերի ցանկ։ Կախված գույքից ու նպատակից՝ կարող են պահանջվել սեփականության կամ այլ իրավունքների վերաբերյալ տվյալներ, կադաստրային ու տեխնիկական փաստաթղթեր, հատակագծեր, վերափոխումների, վարձակալության և սահմանափակումների մասին տեղեկություններ, սարքավորման բնութագրեր կամ մեքենայի նույնականացման տվյալներ։ Տրամադրեք գործող փաստաթղթերը և մի թաքցրեք անհամապատասխանությունները։
Հայտնեք նաև փաստաթղթերից չերևացող հանգամանքները՝ սահմանափակ մուտքը, անավարտ աշխատանքը, վնասվածքը, համատեղ օգտագործումը կամ էական փոփոխությունը։ Գնահատողը կորոշի դրանց նշանակությունը և հաշվետվությունում կնշի կիրառված ենթադրությունները։
Ճշտեք՝ տեղում զննումը ներառվա՞ծ է առաջադրանքում, ով է ապահովելու մուտքը և որ սենյակները, շինությունները կամ գույքի մասերը պետք է հասանելի լինեն։ Հարցրեք՝ կատարվելո՞ւ են լուսանկարներ կամ չափումներ և ինչ է պետք պատրաստել այցից առաջ։ Զննումը գրանցում է տեսանելի բնութագրերը, բայց ինքնաբերաբար չի համարվում տեխնիկական փորձաքննություն, իրավական աուդիտ կամ վիճակի ախտորոշում։
Եթե մուտքը սահմանափակ է կամ որոշ տվյալներ բացակայում են, այդ մասին տեղեկացրեք նախապես։ Մասնագետը կբացատրի՝ հնարավոր է արդյոք կատարել աշխատանքը և ինչպես է սահմանափակումը նշվելու հաշվետվությունում։
Գործոնները կախված են գույքի տեսակից և նպատակից։ Անշարժ գույքի դեպքում կարող են դիտարկվել տեղադրությունը, գրանցված մակերեսը, թույլատրելի օգտագործումը, շենքի բնութագրերը, վիճակը, հասանելիությունը, զբաղվածությունն ու գնահատման ամսաթվին վերաբերող շուկայական տվյալները։ Մեքենայի, տեխնիկայի և սարքավորման համար անհրաժեշտ են այլ նույնականացնող ու վիճակը նկարագրող տվյալներ։
Հաշվետվությունում պետք է հստակ լինեն գնահատվող գույքը, նպատակը, ամսաթիվը, կիրառված մոտեցումը, էական աղբյուրները, ենթադրություններն ու սահմանափակումները։ Եզրակացությունը պետք է բխի վերլուծությունից։ Ցանկալի թիվ նախապես խոստացող մասնագետ ընտրելը հակասում է անկախ գնահատման տրամաբանությանը։
Մասնագետներին ուղարկեք գույքի, նպատակի, ստացողի, փաստաթղթերի և վերջնաժամկետի նույն նկարագրությունը։ Մինչ պատվերը համաձայնեցրեք՝
Արժեքի վրա կարող են ազդել գույքի տեսակն ու օբյեկտների քանակը, փաստաթղթերի առկայությունը, զննման անհրաժեշտությունը, վերլուծության բարդությունն ու հաշվետվության ձևաչափը։ Բովանդակալից գնային առաջարկ ստանալու համար պետք է նկարագրել առաջադրանքը, ոչ միայն գրել «գույքի գնահատում»։
Ստուգեք անունները, գույքի նույնականացնող տվյալները, հասցեն, մակերեսները, գնահատվող իրավունքը, ամսաթիվն ու նպատակը։ Կարդացեք նաև ենթադրություններն ու սահմանափակումները, ոչ միայն վերջնական արժեքը։ Փաստական սխալի կամ անհասկանալի բացատրության դեպքում խնդրեք գնահատողին վերանայել համապատասխան մասը։ Սկզբնական տվյալների ուղղումը նույնը չէ, ինչ ցանկալի արդյունքի պահանջը։
Արժեքը վերաբերում է հաշվետվությունում նշված ամսաթվին և հանգամանքներին։ Գույքի վիճակի, նպատակի, իրավական տվյալների կամ ամսաթվի փոփոխությունը կարող է պահանջել թարմացում կամ նոր գնահատում։ Հին փաստաթուղթն ինքնաբերաբար մի կիրառեք այլ իրավիճակում․ դրա պիտանելիությունը ճշտեք գնահատողից կամ ստացողից։
Դիտեք գույքի գնահատման ծառայությունները Turn.am-ում և համապատասխան մասնագետներին ուղարկեք գույքի ու գնահատման նպատակի մասին տեղեկություն։